Miền Bắc đang bước vào mùa hè với thời tiết nắng nóng trên 40 độ như thế này thì chất liệu gỗ đang là một trong những câu hỏi lớn nhất mà đồ thờ Canh Nậu nhận được từ các bác khách vào thời điểm hiện tại.
Trong bài viết hôm nay, đồ thờ Canh Nậu sẽ chia sẻ với tất cả các bác cách kiểm tra chất liệu gỗ vào thời điểm hiện tại. Đối với tất cả các dòng gỗ để làm sản phẩm đồ gỗ hoặc đồ thờ thì mùa hè nắng nóng chính là một trong những thời điểm quan trọng để kiểm tra chất lượng gỗ, xem gỗ có ổn định hay không, có xảy ra tình trạng co ngót, cong vênh hoặc nứt xé hay không.
Cách kiểm tra độ ổn định của gỗ tự nhiên khi làm đồ thờ
Đối với các dòng gỗ tự nhiên, đồ thờ Canh Nậu chia sẻ với các bác rằng khi xẻ gỗ ra thì bên trong gỗ vẫn còn độ ẩm nhất định, vì vậy cần có thời gian để gỗ khô dần và ổn định hơn.
Đối với những dòng gỗ có tính ổn định không cao như gỗ dổi hoặc gỗ gụ thì thời gian để gỗ đạt được trạng thái ổn định sẽ cần lâu hơn. Còn với những dòng gỗ có tính ổn định cao hiện nay như gỗ hương đá và gỗ gõ đỏ thì thời tiết nắng nóng chính là một phép thử lớn để kiểm chứng chất lượng của từng loại gỗ.
Tuy nhiên, không có cơ sở nào dám khẳng định 100% rằng sản phẩm làm từ gỗ tự nhiên sẽ không bao giờ bị nứt xé, co ngót hoặc cong vênh. Bởi vì dù là những dòng gỗ có độ ổn định cao thì vẫn có tỷ lệ gỗ thay đổi theo thời tiết. Đây là điều hoàn toàn bình thường đối với các sản phẩm làm từ gỗ tự nhiên.
Trong thời điểm nắng nóng như hiện tại, ai cũng mong muốn sở hữu một sản phẩm chất lượng, không gặp vấn đề về cong vênh hoặc nứt xé. Tuy nhiên, đối với gỗ tự nhiên, để một sản phẩm đạt trạng thái khô hoàn toàn thì cần một khoảng thời gian rất dài.
Gợi ý mẫu bàn thờ đẹp:
Gỗ tự nhiên cần thời gian để ổn định
Đồ thờ Canh Nậu chia sẻ một ví dụ thực tế đó là trước đây đã làm một bộ sập ngồi, tính đến thời điểm hiện tại đã hơn 15 năm. Khi đó gỗ gần như mới ổn định hoàn toàn.
Trong khoảng thời gian đầu sau khi làm sản phẩm, gỗ tự nhiên sẽ có sự biến động mạnh nhất. Vào mùa nắng nóng, gỗ sẽ có xu hướng co lại. Khi bước sang mùa nồm ẩm, gỗ lại có thể giãn ra. Đây là đặc tính tự nhiên của các dòng gỗ và không phải là vấn đề bất thường.
Có thể hiểu quá trình thay đổi của gỗ tự nhiên thường trải qua các giai đoạn:
- Gỗ sau khi xẻ vẫn còn độ ẩm bên trong.
- Gỗ tiếp tục khô dần theo điều kiện thời tiết.
- Trong thời gian đầu, gỗ có sự thay đổi về kích thước do co ngót.
- Sau thời gian dài, gỗ ổn định hơn và tỷ lệ thay đổi sẽ giảm xuống.
Ví dụ thực tế với bàn thờ gỗ hương đá để ngoài trời nắng nóng
Đồ thờ Canh Nậu có một ví dụ cụ thể với dòng gỗ hương đá, đặc biệt là bộ bàn thờ đã được dựng từ trước để các bác có thể quan sát thực tế.
Bộ bàn thờ này đã được để mộc ở phía bên ngoài đường trong khoảng thời gian gần 4 tháng. Đây là vị trí chịu tác động rất lớn từ thời tiết nắng nóng hàng ngày.
Với chiếc bàn làm bằng chất liệu gỗ hương đá này, nếu đặt cạnh một sản phẩm có cùng kích thước nhưng làm bằng gỗ dổi hoặc gỗ gụ Lào và để ngoài trời trong điều kiện miền Bắc nắng nóng như hiện tại thì khả năng xuất hiện tình trạng nứt sẽ cao hơn.
Đây cũng là lý do các bác cần tìm hiểu kỹ về chất liệu gỗ trước khi lựa chọn sản phẩm đồ thờ, đặc biệt trong thời điểm thời tiết nắng nóng.
Các bác có thể quan sát thấy dòng gỗ hương đá vẫn có tỷ lệ co ngót nhất định. Tuy nhiên, sau khoảng thời gian gần 4 tháng mà mức độ co ngót như vậy là rất ít.
Điều đó cho thấy việc để gỗ có thêm thời gian ổn định là rất quan trọng. Khi gỗ khô hơn, độ ẩm bên trong giảm xuống thì tỷ lệ xảy ra tình trạng cong vênh hoặc nứt xé cũng giảm đi đáng kể.
Hai thời điểm vàng để kiểm tra chất lượng gỗ tự nhiên
Theo chia sẻ từ đồ thờ Canh Nậu, trong một năm có hai thời điểm rất tốt để kiểm tra sự ổn định của chất liệu gỗ:
- Mùa hè: Khi thời tiết nắng nóng, nhiệt độ cao giúp kiểm tra khả năng chịu tác động của gỗ.
- Cuối năm, mùa hanh khô: Đây cũng là thời điểm giúp đánh giá độ ổn định của gỗ trong điều kiện khô lạnh.
Khi sản phẩm vượt qua được hai giai đoạn thời tiết này thì chất liệu gỗ sẽ ổn định hơn rất nhiều. Lúc đó độ ẩm trong gỗ giảm xuống, giúp hạn chế tỷ lệ cong vênh, nứt xé trong thời gian dài.
Các bác cũng có thể kiểm tra độ khô của gỗ thông qua âm thanh. Khi gõ vào gỗ, nếu nghe tiếng vang, tiếng gỗ đanh thì đó cũng là dấu hiệu cho thấy gỗ đã có độ khô nhất định.
Đối với phần ván mặt, đồ thờ Canh Nậu luôn ưu tiên lựa chọn độ dày phù hợp với điều kiện thời tiết. Không chỉ riêng miền Bắc mà khu vực miền Trung, miền Nam cũng có những thời điểm thời tiết rất nắng nóng, vì vậy độ dày và chất lượng gỗ luôn được ưu tiên hàng đầu.
Lựa chọn chất liệu gỗ ổn định quan trọng hơn vẻ đẹp bên ngoài
Các cụ ngày xưa có câu “tốt gỗ hơn tốt nước sơn”. Vì vậy, với những sản phẩm đồ thờ sử dụng lâu dài, đồ thờ Canh Nậu luôn hướng đến những chất liệu gỗ có tính ổn định cao để các bác yên tâm trong thời gian dài.
Tuy nhiên, hiện nay có nhiều bác khách lại quan tâm nhiều hơn đến vẻ đẹp bên ngoài. Có những bác thích những sản phẩm đã hoàn thiện sẵn, được sơn bóng nhìn rất bắt mắt. Nhưng khi sản phẩm đã sơn hoàn thiện thì đôi khi các bác sẽ khó kiểm tra được chất lượng phần gỗ bên trong như thế nào.
Vì vậy, nếu các bác lựa chọn sản phẩm đồ thờ hoặc đồ gỗ, điều quan trọng là nên xem chất lượng gỗ ở trạng thái mộc, khi gỗ chưa hoàn thiện bề mặt. Đây là cách giúp các bác nhìn rõ hơn về chất lượng thực tế của sản phẩm.
Đồ thờ Canh Nậu cũng nhận được rất nhiều đơn đặt hàng trước thời gian hoàn thiện khá lâu. Có những bác khách đặt hàng đến cuối năm mới lấy, thậm chí nhiều bác mới chỉ có bản vẽ nhưng đã đặt trước sản phẩm.
Lý do là bởi các bác muốn dành thêm thời gian để gỗ khô hơn, ổn định hơn trước khi hoàn thiện. Những sản phẩm bàn thờ là sản phẩm sử dụng lâu dài, không phải ngày một ngày hai có thể thay đổi, vì vậy thời gian để gỗ ổn định là điều rất quan trọng.
Nên đặt đồ thờ sớm để có thời gian kiểm tra và ổn định chất liệu gỗ
Khi đã xác định làm các sản phẩm đồ thờ bằng gỗ tự nhiên, các bác nên đặt hàng sớm và yêu cầu người thợ dựng sản phẩm hoàn chỉnh để kiểm tra trước khi hoàn thiện.
Khi sản phẩm được dựng lên hoàn chỉnh, các bác sẽ nhìn thấy rõ hơn hình dáng, kích thước, đường nét cũng như tình trạng thực tế của sản phẩm trong thời gian chờ gỗ ổn định.
Một ví dụ thực tế đó là bộ đại tự và hệ thống bàn thờ của một bác khách tại Hưng Yên. Theo lịch trình ban đầu, sản phẩm sẽ được hoàn thiện và bàn giao vào đầu tháng 4. Tuy nhiên, sau khi kiểm tra phần mộc, bác khách mong muốn để thêm vài tháng nữa để gỗ khô hẳn rồi mới hoàn thiện.
Bác khách cũng đã kiểm tra toàn bộ sản phẩm mộc, ký xác nhận và rất tâm huyết với bộ phòng thờ của gia đình. Bác mong muốn sản phẩm đạt được độ chắc chắn cao nhất, sử dụng lâu dài và hạn chế những vấn đề phát sinh trong quá trình sử dụng.
Vì vậy, đồ thờ Canh Nậu cũng đồng ý để lại bộ sản phẩm thêm khoảng 3 tháng nhằm giúp gỗ tiếp tục ổn định hơn trước khi hoàn thiện và lắp đặt.
Thời gian chờ gỗ khô giúp sản phẩm bền hơn
Các bác cũng có thể thấy những bộ bàn sen đã được dựng trong thời gian dài. Có những sản phẩm đã để hơn nửa năm tại nhà khách ở Hải Phòng nhưng vẫn giữ được tình trạng ổn định.
Hiện nay, nhiều bác khách đã tìm hiểu kỹ hơn về đặc tính của đồ thờ gỗ tự nhiên. Khi có thời gian, các bác thường lựa chọn để sản phẩm khô thêm trước khi đưa vào không gian phòng thờ.
Đặc biệt với những khu vực có thời tiết khắc nghiệt hoặc vị trí đặt bàn thờ ở tầng cao, sản phẩm sẽ chịu tác động nhiều hơn từ môi trường bên ngoài. Vì vậy, việc làm sản phẩm trước và để gỗ có thêm thời gian ổn định là điều được nhiều gia đình quan tâm.
Lưu ý khi bảo quản đồ thờ gỗ tự nhiên sau khi hoàn thiện
Khi các bác đã hoàn thiện và lắp đặt sản phẩm đồ thờ trong không gian phòng thờ gia đình, cần lưu ý rằng gỗ tự nhiên vẫn có sự thay đổi theo thời tiết.
Một đặc điểm của gỗ tự nhiên là sau một thời gian sẽ có hiện tượng xuống màu. Điều này xảy ra với tất cả các dòng gỗ, kể cả gỗ hương đá hay gỗ gõ đỏ. Trong đó, theo chia sẻ của đồ thờ Canh Nậu, dòng gỗ gụ thường có mức độ xuống màu nhiều hơn.
Việc gỗ xuống màu là đặc tính tự nhiên, không đồng nghĩa với việc chất lượng gỗ bị ảnh hưởng. Điều quan trọng là các bác cần bảo quản đúng cách để sản phẩm giữ được vẻ đẹp lâu dài.
Khi hoàn thiện xong sản phẩm đồ thờ, các bác nên lưu ý:
- Hạn chế để ánh nắng trực tiếp chiếu thường xuyên vào bàn thờ.
- Không nên để sản phẩm chịu tác động liên tục của thời tiết bên ngoài.
- Cần giữ điều kiện không gian ổn định để bảo vệ cả lớp sơn bên ngoài và phần gỗ bên trong.
Nếu bàn thờ đặt ở hướng Tây hoặc vị trí trên tầng cao, các bác nên có phương án che chắn ánh nắng trực tiếp như đóng cửa, sử dụng rèm hoặc các biện pháp phù hợp khác.
Bởi vì không chỉ lớp sơn bên ngoài mà phần gỗ bên trong cũng chịu ảnh hưởng khi tiếp xúc lâu với ánh nắng mạnh.
Vì sao đồ thờ Canh Nậu để gỗ khô tự nhiên?
Đối với các dòng sản phẩm đồ thờ bằng gỗ tự nhiên, đồ thờ Canh Nậu chia sẻ rằng tại khu vực làng nghề, đa số các cơ sở thường lựa chọn phương pháp xẻ gỗ và để gỗ khô tự nhiên.
Lý do là nếu tác động làm gỗ thay đổi quá nhanh có thể dẫn đến tình trạng gỗ dễ bị nứt và ảnh hưởng đến kết cấu bên trong.
Việc để gỗ khô tự nhiên giúp gỗ thích nghi dần với môi trường, hạn chế sự thay đổi quá đột ngột và giúp sản phẩm ổn định hơn trong thời gian dài.
Đặc biệt với những gia đình có nhà hướng Tây, nhà trên tầng cao hoặc vị trí phòng thờ chịu nhiều tác động của thời tiết thì thời gian chuẩn bị sản phẩm càng cần được quan tâm.
Nhiều bác khách hiện nay thường có xu hướng muốn mua sản phẩm có sẵn và lấy ngay. Tuy nhiên, đồ thờ không giống như những món đồ nội thất thông thường. Đây là sản phẩm gắn bó lâu dài với không gian thờ cúng của gia đình, vì vậy cần có sự chuẩn bị kỹ càng hơn.
Gỗ tự nhiên trong thời tiết 40 độ là phép thử quan trọng
Với điều kiện nhiệt độ miền Bắc đang có thời điểm lên tới hơn 40 độ, đây chính là một phép thử lớn đối với các chất liệu gỗ tự nhiên.
Qua những chia sẻ thực tế, đồ thờ Canh Nậu mong muốn các bác hiểu rõ hơn về đặc tính của từng dòng gỗ, lựa chọn chất liệu phù hợp và có thời gian chuẩn bị để sản phẩm đạt được độ ổn định tốt nhất.
