Bàn thờ ngũ tự còn được biết đến với tên gọi bàn thờ gia thần là những lệ làng tâm thế bất hủ của dân tộc. Không giống như bàn thờ bàn thờ, nơi dùng để tưởng nhớ ông bà, bàn thờ ngũ tự được lập để thờ bậc hiển linh cai quản trong tư gia có tầm vóc chống đỡ mang đến an lành, tiền tài và cát tường cho chốn an cư.
Trang thờ Ngũ Tự
Các vị thần trong Ngũ Tự
Bàn thờ ngũ tự thường thờ 5 vị thần chủ yếu là Táo Thần (Thần Bếp), Thổ Công (Thần Đất), Môn Thần (Thần Cửa), Hộ Thần (Thần Nhà) và Tĩnh Thần (Thần Giếng). Mỗi vị thần có phận sự riêng biệt nuôi dưỡng môi trường sống an yên tạo ra một môi trường sống an ổn. Táo Thần hay Thần Bếp, quản lý bếp núc, nơi trung tâm của nhịp sống gia quyến. Thổ Công hay Thần Đất, chịu trách nhiệm cai quản mọi sinh hoạt bên trong nhà giúp đất đai, nhà cửa thêm phần an lành. Môn Thần hay Thần Cửa có nhiệm vụ trấn giữ lối ra vào, đỡ đầu mái ấm khỏi những điều xui xẻo. Hộ Thần hay Thần Nhà giúp duy trì an lành, điều hòa khí trong vận mệnh gia thất. Cuối cùng, Tĩnh Thần hay Thần Giếng, quản lý nguồn nước và sinh khí, khẳng định nguồn sinh khí thuần khiết và sự vượng phát cho hạnh phúc nhà.
Căn cứ và cách bày trí bàn thờ ngũ tự
Điểm an vị bàn thờ Ngũ Tự
Về điểm nhấn thiêng liêng và cách phân bổ, bàn thờ ngũ tự được an vị tại gian bên trái của gia thất, trọng yếu thứ 2 sau bàn thờ bậc tiền bối. Trong khi bàn thờ tổ phụ được đặt ở gian giữa hoặc phòng thờ riêng địa phận đĩnh đạc nhất, bàn thờ ngũ tự được chắp ghép tại độ rộng đắc địa theo thế tương sinh của gia thất. Để bảo toàn đúng bài trí không gian vượng phong thủy, bàn thờ ngũ tự cần phải được chắp ghép tại nơi cao ráo, kiên cố và trang trọng hóa, tránh đặt gần các góc độ không thanh tịnh như nhà vệ sinh, nhà bếp hay phòng ngủ. Hơn nữa, không nên đặt bàn thờ nhìn thẳng ra cửa chính vì sẽ làm mất sự tương hỗ nguồn lực, gây nhiễu loạn vượng khí của người thân. Bàn thờ cũng nên tránh đặt dưới xà ngang gây ra sự ngột ngạt, không thoải mái cho bản vị thờ.
Bàn thờ ngũ tự đặt ở đâu trong nhà thì hợp
Kiêng kỵ khi trình bày bàn thờ ngũ tự
Ngoài ra, khi tạo hình bàn thờ ngũ tự, người bày biện nên tránh đặt bài vị áp sát tường hoặc dưới xà ngang, cũng như không nên để vật dụng cá nhân hoặc đồ sinh hoạt dưới bàn thờ bảo đảm sự thanh tịnh cần thiết. Hướng đặt bàn thờ phải hợp với hướng của gia thất để bảo đảm chất lượng sự bổ trợ trường khí, đem lại phúc lộc dồi dào cho nếp nhà.
Bàn thờ ngũ tự trong các nơi chốn sống hiện đại
Trong các địa phận sống hiện đại, phối hợp bàn thờ ngũ tự cũng gặp vài khó khăn do bản vị thờ hạn chế. Tuy nhiên để ổn thỏa sự tĩnh tại và hợp phong thủy, pháp chủ đặt bàn thờ ở những địa điểm thoáng đãng, không đối diện phòng ngủ hay nhà bếp. Trong mặt bằng nơi thờ tự chưa được rộng rãi tổ chức rèm, vách ngăn hoặc hoa văn cổ để bảo chứng sự tách biệt giữa lãnh thổ thờ tự và các phân khu sinh hoạt khác.