Rượu bia vốn là phẩm vật quen thuộc trong những nghi thức dâng cúng lâu đời, gói trọn tâm ý biết ơn cùng đấng sinh thành. Tục ngữ xưa có câu “Phi tửu bất thành lễ”, hàm ý thiếu rượu thì lễ chưa trọn vẹn. Song, góc nhìn Phật giáo, cúng rượu bia nơi thờ cúng không được khuyến khích, thay vào đó là xu hướng chọn phẩm vật tinh khiết, giản dị mà giữ sự thanh cao. Phật giáo cho rằng rượu bia và chất kích thích là nguyên nhân làm giảm sự tỉnh táo, che mờ trí tuệ, dễ dẫn đến hành vi sai lệch. Trong Ngũ giới – nguyên tắc đạo đức cốt lõi của Phật giáo, tránh xa rượu bia giúp con người giữ sự sáng suốt, sống có trách nhiệm và tránh cám dỗ. Bởi vậy, khá nhiều Phật tử cùng người theo hướng này đã hạn chế dâng rượu bia trong các buổi cúng, thay bằng nước sạch hay đồ uống tinh khiết.
Không nên cúng rượu bia trên không gian thờ để giữ tinh khiết và uy nghiêm.
Xét về mặt thể chất, rượu bia tạo ra tác động bất lợi đến thể xác, làm tinh thần kém minh mẫn và kéo theo nhiều hệ lụy khi lạm dụng. Việc dâng rượu bia dễ dẫn đến tình trạng một số người lợi dụng uống trong buổi cúng, làm giảm phong cách lễ độ, thậm chí phát sinh hành vi thiếu chuẩn mực. Về phương diện đạo đức, tâm ý của buổi cúng hướng về tưởng nhớ, cầu an lành và phúc khí cho huyết thống, vì vậy việc đưa rượu bia vào đôi khi làm mất đi sự thuần nhất ban đầu của tâm lễ.
Phật giáo khuyên tránh cúng rượu bia nơi thờ cúng vì gây mê mờ trí tuệ.
Thay cho rượu bia, khá nhiều cội nguồn chuyển sang đồ uống tinh khiết như nước lọc, nước trà, nước mát. Giữ sự thanh sạch cho bàn thờ là lựa chọn ưu tiên, vì vậy dùng lễ vật trà, nước, bánh trái thanh nhã. Sự giản dị này đồng điệu cùng tinh thần nhà Phật, chế tác không gian thanh sạch cho vùng đất thờ tự. Hơn nữa, sự chân thật và kính cẩn dâng lên đấng sinh thành vẫn đảm nhận vai trò nền tảng trong mọi hoạt động dâng cúng.
Cúng rượu bia nơi linh thiêng làm mất sự nghiêm cẩn và hệ tính chất lễ vật.
Tránh cúng rượu bia nơi thờ tổ tiên phản ánh hướng tiếp cận giản lược, thích ứng với nhịp sống hiện nay, thay vì phủ nhận nét cũ mà là sự điều chỉnh phù hợp bối cảnh mới, vừa giữ sự thanh sạch vừa bảo toàn vẻ trịnh trọng cho góc thờ cúng tổ tiên. Qua đó, hậu thế dâng trọn tâm ý tri ân và hướng về tiên tổ một cách sâu sắc, bền vững hơn.