Hòm sắc phong gia phả là gì ?
Hòm sắc phong gia phả dùng để gìn giữ giấy tờ quan trọng như gia phả, sắc phong, huân huy chương hay di vật tổ tiên. Hòm thường có hình chữ nhật, nắp úp 2 lớp như chiếc đài, bảo vệ tối đa tài liệu bên trong. Hòm sắc dùng để lưu giữ sắc phong vua ban, hòm gia phả để lưu trữ sổ tộc, phả hệ và ghi chép dòng họ. Mỗi hòm đều mang đậm dấu ấn di sản tâm linh cùng những cột mốc lịch sử khẳng định tâm đức với nguồn cội. Hòm sắc phong thường sử dụng chất gỗ mít hoặc gỗ gụ hoặc gỗ dổi, chạm khắc tinh xảo theo phong cách cổ. Một số cơ sở chuyên làm đồ thờ truyền thống hoặc làng nghề mỹ nghệ ở Bắc Ninh, Nam Định, Huế có thể chế tác theo yêu cầu. Giá trị của hòm không chỉ nằm ở vật liệu mà còn ở giá trị di sản, là nơi lưu giữ di sản và ký ức gia tộc.
Hòm sắc phong gia phả 1
Trong đình làng xưa, hòm sắc phong dùng để đựng gì?
Ở nhiều đình làng cổ, hòm sắc phong cất giữ sắc chỉ triều đình phong cho thần thành hoàng, ngọc phả, ống sắc và sổ tay ghi chép của lý trưởng từ những năm 1930 trở về trước. Những chiếc hòm sắc phong được đặt trong hậu cung hoặc tủ thờ coi như báu vật của làng vì lưu giữ không chỉ giấy tờ mà còn lịch sử, danh phận cùng di huấn văn hóa truyền đời của vùng đất. Nhiều gia đình mua hòm sắc nhỏ để lưu giữ huân chương, kỷ niệm chương của cha mẹ vừa bảo quản tốt vừa khẳng định tâm thế ngưỡng vọng và biết ơn những cống hiến của bậc sinh thành. Hòm sắc phong giờ đây không chỉ dùng trong đình làng hay dòng họ mà còn là nơi gói trọn ký ức và niềm tin tâm linh trong gia đình Việt.
Hòm sắc phong gia phả 2
Về mặt thẩm mỹ, hòm sắc phong nên trang trí như thế nào ?
Nếu hòm dùng trong đình chùa có thể chạm khắc hình vân mây, rồng hóa hoặc tứ linh, uy nghi. Trong tư gia, người xưa thường tránh hình rồng – biểu tượng riêng của hoàng gia – thay vào đó chọn họa tiết sen, phượng, long mã hoặc mây nước vừa trang nhã, hợp phong thủy vừa giữ tinh thần truyền thống. Bất cứ vật gì hàm chứa linh khí thiêng liêng, như hòm sắc phong hay tráp gia phả đều xứng đáng được giữ gìn. Chỉ cần người sử dụng có lòng thành, biết gìn giữ đúng cách, đặt trong nhà vừa kết nối với huyết mạch tông môn vừa gìn giữ bản sắc văn hóa Việt.
Hòm sắc phong gia phả 3
Ai có thể dùng hòm sắc phong ?
Bất cứ ai muốn bảo tồn gia phả, văn bằng hay vật kỷ niệm quý giá đều nên sở hữu hòm sắc phong. Điều căn bản là giữ lòng thành, trân quý quá khứ và truyền lại cho thế hệ sau. Hòm sắc phong gia phả đóng vai trò như một vật dụng lưu trữ mà còn tôn vinh lòng biết ơn giữ gìn đạo hiếu với tổ tiên. Dù đặt trong đình làng, từ đường hay nhà riêng, hòm sắc di huấn cho đời sau về nguồn cội, nếp nhà và đạo lý “tri ân cội nguồn”. Sử dụng và gìn giữ hòm sắc phong góp phần bảo tồn ký ức, di sản văn hóa và hồn cốt của dân tộc Việt trong từng mái nhà.
Hòm sắc phong gia phả 4