Các cụ ta xưa có dạy rằng, hậu sinh cần phải làm những cẩn thận khiêm nhường. Xưa kia, một lần hầu ở quê các cụ chỉ cần một buồng chuối, hoa cau, hoa ngọc lan hay hoa ngâu, hoa sói của con gà, một con hoàn và cần một chút gạo nếp. Chỉ vậy thôi đã tạo ra một không gian linh thiêng để thờ cúng để thực hiện lễ hầu. Sự giản dị ấy thể hiện tinh thần của các thánh thần vẫn quay về vẫn linh thiêng vẫn ra oai và dạy bảo chúng ta những điều đúng đắn về nhân nghĩa.
Khi điều kiện sống đã phát triển lễ hầu được tổ chức hoành tráng và linh đình nhưng không phải ai cũng làm được. Thực tế mỗi người đều có một con đường riêng để đi và không phải ai cũng cần phải sống chết vì hầu đồng.
1. Giới luật trong nhà thánh và ngồi đồng
Ngồi đồng không phải là thể tĩnh mà là thể độc có nghĩa là khi tham gia ngồi đồng chúng ta không chỉ đơn giản là thờ cúng mà phải tĩnh tâm thấu hiểu với các vị thần. Nếu ai ngồi đồng đúng cách sẽ dần cảm nhận được kết nối với các ngài và nhận được những phép lành. Thay vào đó không phải ai cũng ngồi đồng. Những người đã được chọn lựa có căn có duyên sẽ nhận được ban phúc còn những người không đúng căn số sẽ không thực hành được. Vì vậy khi ngồi đồng chúng ta phải hiểu rằng đó là con đường rất đặc biệt không phải ai cũng đi qua.
2. Duyên và nợ trong thờ mẫu
Trong tín ngưỡng thờ mẫu có một khái niệm rất quan trọng: duyên và nợ. Duyên là sự kết nối sự ban ơn từ các vị thần trong khi nợ là sự trả giá mà một người phải trả để hoàn thành nghiệp của mình. Những người có duyên với nhà thánh sẽ thấy sự thay đổi tích cực như gia đình bình an công việc thịnh vượng hay con cháu ngoan hiền. Bên cạnh đó có những người không phải là duyên mà là nợ. Họ cần phải trả nợ và không nhận được lộc dù đã làm lễ hầu là nghiệp mà họ phải gánh và không tránh khỏi sẽ gặp khó khăn cho đến khi nghiệp đã được giải.
3. Những điều cần thận trọng khi ngồi đồng:
Ngồi đồng không phải là trò đùa. Khi bước vào thế giới một người ngồi đồng không dễ dàng rút chân ra được. Cần phải thận trọng tìm hiểu kỹ càng trước khi quyết định theo con đường. Có rất nhiều người ngồi đồng giả vờ không có căn không có phép làm để nhận lộc hay tìm kiếm lợi ích cá nhân thường sẽ không có kết quả tốt đẹp thậm chí còn gây nguy hiểm cho chính mình và người khác. Nếu một người bị ốm cảm thấy cơ thể không khỏe hay có những vấn đề về tinh thần tìm đến một thầy đồng đúng đắn để tìm ra nguyên nhân sẽ giúp họ chữa bệnh. Bên cạnh đó nếu tìm phải người không có đủ khả năng họ sẽ không nhận được chữa lành và còn thêm bệnh.
4. Lý do tại sao không nên chạy theo đám đông:
Để ngồi đồng cần phải là người có căn số có duyên. Nhưng đừng vì thấy mọi người đi theo mà bạn cũng làm theo. Không phải ai cũng có duyên với nhà thánh và không phải ai cũng cần phải ngồi đồng. Vì vậy, mỗi người cần phải tự mình nhận thức rõ ràng tìm hiểu kỹ lưỡng về ngồi đồng trước khi quyết định. Không nên để bị cuốn vào những biến tướng sai lệch của tín ngưỡng thờ mẫu mà hãy giữ sự trong sáng của đạo mẫu.
5. Câu khẳng định "Tâm linh không phải là món nợ trong tín ngưỡng thờ Mẫu"
Những biến tướng sai lệch của tín ngưỡng thờ mẫu đã ngày càng xuất hiện nhiều trong xã hội hiện đại. Nhiều người nhìn vào thế giới hầu đồng mênh mông đầy huyễn hoặc và tưởng rằng đây là phép thần kỳ. Xét trên thực tế, đạo mẫu là tín ngưỡng thiêng liêng là món quà mà trời đất ban tặng cho dân tộc. Chúng ta cần giữ và bảo vệ nó không nên để những biến tướng làm mất đi vẻ đẹp vốn có. Mọi người tạo ra những lễ vật đắt tiền cầu phúc cầu lộc cho gia đình mình nhưng quan trọng là tâm thành và sự tu học đúng đắn. Nếu không đủ khả năng bạn nên thực hiện lễ nghi giản dị nhưng vẫn thành tâm và đức tin.
Vì vậy đạo mẫu và tín ngưỡng thờ mẫu không phải là trò chơi không phải là cuộc đua để tìm kiếm lộc mà là con đường của những người có căn số có duyên với các ngài. Những người thực sự có duyên sẽ hiểu được giá trị của tín ngưỡng đạo mẫu và sẽ sống cuộc đời chân làm việc nhân nghĩa giúp đời giúp người. Mọi việc làm cần phải được thực hiện với lòng thành sự tôn kính và hiểu biết.
