Bàn án gian thờ theo đơn đặt hàng dành cho không gian từ đường của gia đình chị khách tại Thanh Hóa. Theo yêu cầu của gia đình, toàn bộ bàn được chế tác từ gỗ hương đá và giao ở dạng mộc thô để đội thợ tại địa phương hoàn thiện đồng bộ cùng công trình nhà gỗ. Không gian từ đường có khoảng cách từ cột này sang cột kia là 2,4 m, vì vậy toàn bộ thiết kế đều được tính toán để bàn thờ nằm gọn bên trong lòng cột, tạo sự cân đối cho tổng thể.
Kích thước Bàn án gian thờ gỗ hương đá 2,17 x 1,76 m cho từ đường theo không gian từ đường
Theo số đo thực tế, khoảng cách từ tường ra tim cột đạt 1,80 m nên bàn thờ được thiết kế với chiều sâu 1,76 m để tận dụng tối đa diện tích mà vẫn nằm gọn trong kết cấu từ đường. Chiều ngang bàn là 2,17 m, phù hợp với không gian rộng 2,4 m giữa hai cột. Gia đình mong muốn giữ phong cách án gian thờ cổ truyền nhưng không lựa chọn sơn son thếp vàng như trước đây. Thay vào đó, bàn sẽ được hoàn thiện theo phong cách hiện đại với màu gỗ hương đá kết hợp phủ PU và giáp vàng điểm ở các vị trí cần nhấn. Chị khách đã tham khảo nhiều dòng gỗ trước khi quyết định chọn gỗ hương đá vì trong gia đình đã có những món nội thất cùng chất liệu, màu sắc hài hòa với không gian bê tông giả gỗ của từ đường. Bộ bàn được giao ở dạng mộc thô để đội thợ đang thi công cửa gỗ, khuôn tranh và nhà gỗ tại địa phương chà nhám, hoàn thiện màu sơn đồng bộ với toàn bộ công trình.
Gợi ý mẫu bàn thờ đẹp:
Bàn thờ 1 cấp và bàn thờ 3 cấp – Cách lựa chọn theo diện tích phòng thờ và mục đích bài trí
Bàn Thờ Gỗ Mít
Thiết kế án gian thờ như ý gỗ hương đá cho gia đình
Bàn cơm hay bàn cúng cơm
Thiết kế án gian thờ gỗ hương đá cho phòng thờ tầng 4
Thiết kế án gian thờ quay tứ diện theo yêu cầu gia đình anh Nhân
Án Gian Đục Tứ Quý
Bàn Thờ Gia Tiên Đục Tùng Cúc Trúc Mai
Bộ sưu tập hình ảnh thực tế
Hoa văn chạm khắc theo lối cổ với tứ quý và rồng hóa, phượng hóa
Điểm khác biệt của mẫu án gian thờ là toàn bộ hoa văn đều được chạm theo yêu cầu riêng của gia đình. Chị khách không lựa chọn bộ tứ linh truyền thống mà thay bằng chủ đề tứ quý gồm Tùng – Cúc – Trúc – Mai. Phần ô đại hội ở giữa được chạm rồng hóa và phượng hóa, tạo điểm nhấn nhưng vẫn giữ đúng phong cách cổ. Toàn bộ các ô đục trên bàn đều thống nhất theo chủ đề tứ quý, không sử dụng hình linh vật ở những vị trí còn lại. Những mảng chạm được thực hiện rất sâu, tạo hiệu ứng kênh bong rõ nét. Đối với mẫu án gian thờ cổ, các ô chạm thường có chiều sâu lớn nên sau khi hoàn thiện sẽ lắp thêm kính bảo vệ phía ngoài để hạn chế bụi bẩn và tránh va chạm làm gãy các chi tiết nhỏ. Riêng phần ô đại hội trung tâm có chiều sâu khoảng 12–13 cm, thể hiện rõ kỹ thuật chạm nổi nhiều lớp.
Chất liệu gỗ hương đá và phương án hoàn thiện
Trước đây, các mẫu án gian thờ cổ chủ yếu được chế tác từ gỗ mít, gỗ dổi hoặc gỗ gụ và hoàn thiện bằng sơn son thếp vàng. Hiện nay, nhiều gia đình lựa chọn gỗ hương đá hoặc gỗ gõ đỏ để phù hợp với những công trình nhà gỗ ba gian mang tông màu cánh gián sáng. Sau khi phủ PU và giáp vàng điểm lên các vị trí chạm khắc, những họa tiết sẽ nổi bật hơn, tạo vẻ trang nghiêm cho toàn bộ không gian thờ tự.
Thiết kế ba cấp và chiều cao theo yêu cầu riêng
Khác với nhiều mẫu án gian thờ có chiều cao khoảng 1,27 m, bộ bàn của gia đình được tính toán theo đúng chiều cao không gian từ đường.
- Cấp thứ nhất cao 1,07 m.
- Cấp thứ hai cao thêm 11 cm.
- Cấp thứ ba cao thêm 15 cm.
- Tổng chiều cao toàn bộ bàn đạt 1,34 m.
Cấp trên cùng rộng 50 cm để đặt bộ ngai thờ cũ có kích thước khoảng 1 thước rưỡi. Cấp giữa rộng 77 cm dành cho bộ đỉnh đồng do gia đình lưu giữ từ trước. Phần mặt bàn phía ngoài còn khoảng gần 1 m chiều sâu để bố trí bát hương, mâm bồng, đài nến, chóe thờ cùng hoa quả, bánh trái trong các dịp cúng lễ.
Bàn sắp lễ đồng bộ với bàn chính
Bên ngoài bàn chính là một bàn sắp lễ được thiết kế đồng bộ với toàn bộ không gian. Điểm đặc biệt là bàn sắp lễ được làm cao hơn mặt bàn chính theo đúng phong tục của gia đình. Theo quan niệm địa phương, bàn cúng cơm phía trước cần cao hơn để khi nhìn từ ngoài vào sẽ che phần bát hương và khu vực thờ phía sau. Bàn sắp lễ có các thông số:
- Chiều ngang 2,17 m, bằng với bàn chính.
- Chiều sâu 61 cm.
- Chiều cao 1,27 m.
Mặt tiền vẫn giữ nguyên phong cách chạm khắc của bàn chính. Do chiều sâu chỉ 61 cm nên phần hoa văn hai bên được bố trí lại để cân đối với tỷ lệ tổng thể. Trong khi đó, hai bên hông bàn chính có chiều sâu tới 1,76 m nên gần như được chạm đầy đủ tương tự mặt trước, tạo cảm giác đây là mẫu bàn hoàn thiện ba mặt.
Kết cấu gỗ và độ dày các chi tiết
Gia đình chỉ yêu cầu giữ đúng độ dày phổ thông nhưng lựa chọn gỗ hương đá đạt tiêu chuẩn.
- Chân bàn kích thước 12 cm.
- Vai chịu lực dày 6 cm.
- Khuôn mặt dày 5 cm.
- Ván mặt dày 2 cm ghép 3 tấm.
- Các cấp phía trên đều dùng khuôn dày 5 cm và ván mặt dày 2 cm.
Thiết kế chân 12 cm tạo cảm giác thanh thoát, trong khi toàn bộ lực vẫn tập trung ở phần vai chịu lực và hệ khuôn của mặt bàn. Bộ bàn án gian thờ gỗ hương đá của gia đình tại Thanh Hóa được chế tác theo lối cổ với hoa văn tứ quý, kết hợp rồng hóa và phượng hóa trong ô đại hội. Kích thước được tính toán theo đúng không gian từ đường, đồng thời giữ lại toàn bộ ngai thờ và đỉnh đồng cũ của gia đình để tiếp tục sử dụng sau khi hoàn thiện công trình. Gia đình lựa chọn nhận bàn ở dạng mộc thô để đội thợ địa phương hoàn thiện màu sơn đồng nhất với cửa gỗ và toàn bộ không gian nhà thờ. Đây cũng là phương án phù hợp đối với những công trình nhà gỗ đang trong quá trình thi công, giúp toàn bộ nội thất có màu sắc đồng đều sau khi hoàn thiện.
