Bát đũa sau khi cúng có cần rửa sạch không ?

Một câu hỏi được gửi về chương trình như sau: “Chương trình cho em hỏi, nếu thắp hương xong thì bát đũa đã cúng có cần mang xuống rửa sạch không ạ? Vì em thấy nhà em cúng cỗ xong chỉ mang cỗ xuống, còn bát đũa vẫn để lại. Lần sau lại tiếp tục cúng.” Câu hỏi về Bát đũa sau khi cúng có cần rửa sạch không? cũng gợi ra nhiều vấn đề liên quan đến cách cúng và việc giữ gìn gian thờ. Khi cúng, nhiều nhà thường chú trọng đến mâm cỗ nhưng lại ít để ý đến những yếu tố khác trong nghi lễ.

Cúng không chỉ có mâm cỗ mà còn liên quan đến nhiều yếu tố khác

Hiện nay, khi nhắc đến việc cúng, nhiều nhà thường tập trung vào mâm cỗ mà chưa chú ý đến 3 yếu tố khác. Cỗ đại diện cho đất và những thứ sinh ra từ đất. Thứ 2 là nước. Trong nhiều lễ cúng giao thừa, cúng tổ tiên, không ít nhà bỏ qua việc dâng nước. Theo nội dung chia sẻ, nước giữ vị trí quan trọng trong việc hướng về cội nguồn. Cơ thể con người có đến 70%, thậm chí hơn 70% là nước. Vì vậy, nếu mâm cỗ đại diện cho đất và những thứ sinh ra từ đất thì yếu tố nước cũng cần được lưu tâm. Trong việc cúng hướng về cội nguồn, nước được xem là 1 thành phần đáng chú ý. Tại những nơi thờ Quán Âm Bồ Tát, người ta thường nhắc đến nước Cam Lộ của Bồ Tát Quan Âm.

“Nước ấy giải cho cây héo, cây cũng phải tươi trở lại.”

Theo nội dung được chia sẻ, trong nước có thần lực của bát đại công đức.

Đất.
Nước.
Gió.
Lửa.

Đó là những thành phần được đề cập trong việc cúng.

Đất, nước, gió, lửa trong việc cúng tâm linh

Gió là gì? Gió chính là hơi thở của con người. Chỉ cần 3 phút không thở thì sự sống cũng không còn. Theo nội dung chia sẻ, chúng ta vẫn cúng bằng gió nhưng nhiều khi không nhận ra. Nếu những thứ được dâng cúng liên quan đến gió không thanh tịnh thì người cúng dễ chỉ chú tâm vào mâm cỗ mà bỏ quên những thành phần khác. Trước đây, nhiều nhà thường tập trung vào cỗ, trong khi nước chưa được dâng, gió chưa được chú ý và lửa cũng chưa được quan tâm đúng mức. Vì vậy, khi có người đặt câu hỏi vì sao gian thờ tạo cảm giác lạnh, nội dung chia sẻ nhắc đến 4 yếu tố:

Đất.
Nước.
Gió.
Lửa.

4 yếu tố trên đều được đề cập trong việc bài trí vật thờ. Hiện nay, đất được chú ý thông qua mâm cỗ, còn 3 yếu tố kia chưa được quan tâm đầy đủ. Chưa kể còn có thứ 5, thứ 6 và thứ 7. Vì vậy, câu hỏi liên quan đến bát đũa trên bàn thờ cũng được đặt trong mối liên hệ với những yếu tố đó.

Bát đũa trên bàn cần được rửa sạch sau khi cúng

Bát trên bàn dùng để làm gì? Bát cũng là vật được dùng trong lễ cúng. Cốc chén được đặt để dâng nước. Sau khi lễ cúng kết thúc, bát đũa cần được rửa sạch. Mỗi lần cúng nên chuẩn bị bát sạch, đũa sạch, không nên để nguyên bát đũa đã dùng từ lần trước trên bàn thờ rồi tiếp tục dùng cho lần sau mà chưa rửa.

Bát đũa sau lễ cúng cần được rửa sạch.
Lần cúng tiếp theo nên chuẩn bị bát đũa sạch.
Vật cúng cần được xử lý với thái độ trân trọng.

Theo nội dung chia sẻ, dù con người không nhìn thấy năng lượng trong đó, vẫn có quan niệm cho rằng bát nước dâng cúng mang bát đại công đức.

Nước cúng cần được giữ sự thanh tịnh

Nhiều nhà còn quên thay bát nước, cốc nước trên bàn thờ. Có nhà để nước qua 1 ngày hoặc lâu hơn, thậm chí dâng nước chè rồi để đến khi nước trong cốc đục, xuất hiện váng. Sau đó lại đem phần nước đó đổ vào nơi ô uế thì theo quan niệm được chia sẻ, ý công đức cũng bị ảnh hưởng.

“Ngoài việc cúng bằng sản phẩm của đất thì sản phẩm thứ 2 là nước, cúng nước bát đại công đức.”

Theo nội dung chia sẻ, người cúng cần chú tâm vào việc giữ bát đại công đức của nước để hướng nước dâng cúng thành nước Cam Lộ như nước của ngài Quán Âm. Khi dâng cúng nước Cam Lộ, ý nghĩa được hướng đến là cầu sự an lành.

Cúng cần đầy đủ các yếu tố để có sự trọn vẹn

Theo nội dung chương trình, sẽ có những thí nghiệm về việc tưới cây bằng nước cúng. 2 cây được đặt cạnh nhau, 1 cây tưới bằng nước cúng gọi là nước Cam Lộ, cây còn lại tưới bằng nước bình thường, sau 1 khoảng thời gian sẽ quan sát sự khác nhau. Như vậy, việc cúng được đề cập đến bát đại công đức thủy, tức nước có 8 công đức. Sau khi cúng xong, bát đũa cần được rửa sạch. Lần sau tiếp tục chuẩn bị bát đũa sạch để dâng cúng. Chương trình cũng dự kiến chia sẻ 1 bài hướng dẫn cách cúng bát đại công đức thủy, tức nước 8 đại công đức, để mọi người hiểu cách dâng nước, gió thanh tịnh và lửa thanh tịnh trên bàn thờ. Khi các yếu tố được chú ý đầy đủ thì việc cúng mới có sự trọn vẹn theo nội dung được chia sẻ. Hiện nay, nhiều nhà chú trọng mâm cao cỗ đầy nhưng chưa quan tâm đến những thành phần phía sau như:

Nước.
Gió.
Lửa.
Không đại.
Ý đại.
Thức đại.

Vì vậy, thất bảo gồm 7 thứ nhưng nhiều người mới tập trung vào 1 thứ là cỗ. 6 thứ còn lại chưa được chú ý trong việc cúng tín ngưỡng. Theo quan điểm được trình bày, cách cúng như vậy vẫn chưa đạt sự thành tựu viên mãn trong cúng tâm linh.

Quay lại câu hỏi về bát đũa trên bàn thờ, sau khi kết thúc lễ cúng thì cần xử lý ra sao? Không chỉ hạ lễ mà còn cần chú ý đến: