Trọn bộ không gian phòng thờ từ đường mà đồ thờ Canh Nậu vừa hoàn thành cho gia đình anh khách tại Khoái Châu, Hưng Yên. Đây là một không gian phòng thờ được thiết kế theo lối nhà bê tông giả gỗ, vị trí phòng thờ đặt trên tầng hai với cách bố trí các hạng mục từ bàn thờ, cửa võng, đại tự, câu đối cho đến các sản phẩm đồ thờ bên trong. Đối với một không gian phòng thờ từ đường ba gian, điều quan trọng nhất chính là phải tính toán thật kỹ về kích thước không gian phòng thờ và những vị trí quan trọng như đường kính cột, vị trí đĩa đá, khoảng cách từ tường ra đến tim cột để thiết kế bộ phòng thờ, câu đối, cửa võng cũng như bộ đại tự treo lắp sao cho cân đối nhất.
Gợi ý mẫu bàn thờ đẹp:
Bộ sưu tập mẫu bàn thờ đẹp thực tế
Khảo sát kích thước không gian phòng thờ từ đường ba gian
Chia sẻ với các bác, khi em Linh lên đo thực tế thì gian giữa của gia đình anh khách lúc đó vẫn chưa chát tường. Phần khung bên trong gồm hệ thống thang, cột, xà và vì kèo đã được hoàn thiện đầy đủ. đồ thờ Canh Nậu đã tiến hành đo đạc thực tế để tính toán từng vị trí sao cho các sản phẩm khi lắp đặt được cân đối với không gian nhà. Ở gian chính giữa, kích thước từ cột này sang cột kia đang là 2,67 m. Chiều cao từ mặt đất lên đến vị trí quái răng ngang, nơi treo cửa võng là 3,42 m. Với chiều cao như vậy thì đây là một không gian tương đối cao, còn chiều ngang ở mức cân đối. Đường kính cột theo bản vẽ ban đầu là 36 phân. Tuy nhiên khi tính toán thực tế, em Linh đã trừ đi mỗi bên cột khoảng 2 phân do phần chát tường để khi hoàn thiện kích thước thực tế được chính xác hơn.
“Đối với không gian phòng thờ từ đường ba gian, việc đo chính xác kích thước cột, khoảng cách từ tường ra đến tim cột sẽ quyết định đến việc thiết kế bàn thờ, cửa võng, câu đối và đại tự có cân đối hay không.”
Riêng tại gian chính giữa, khoảng cách từ tường ra đến tim cột bên ngoài được đo là 1,76 m. Anh khách mong muốn chiếc bàn thờ được thiết kế nằm bên trong lòng cột và làm theo dạng bàn thờ ba cấp, bên trên có ngai thờ và đỉnh đồng.
Thiết kế bàn thờ ba cấp phù hợp với không gian từ đường
Với những không gian phòng thờ từ đường được làm ba cấp để đặt ngai thờ và đỉnh đồng thì đây là mẫu bàn thờ khá phổ biến hiện nay. Mỗi gia đình sẽ có một mục đích bài trí khác nhau, tuy nhiên khi thiết kế cần dựa trên diện tích thực tế để đảm bảo sự cân đối. Chiếc bàn thờ trong không gian của gia đình anh khách được đồ thờ Canh Nậu thiết kế với chiều sâu 1,57 m. Kích thước này giúp bàn thờ nằm gọn trong lòng cột, phù hợp với mong muốn của gia đình. Mẫu bàn được lựa chọn là án gian thờ giả. Với mẫu này, kích thước phủ bì từ mặt ngang đến mặt sâu sẽ bằng nhau theo bản phần quay. Đây là điểm khác biệt so với những mẫu bàn đục chạm như vua sập thờ hoặc sập thờ tứ linh, bởi những mẫu đó thường có phần dạ tiền tạo độ vểnh ra bên ngoài. Vì vậy khi tính toán, em Linh đã thiết kế để phần mặt sử dụng tối đa đạt chiều sâu 1,57 m, gần sát với phần mép cột bên ngoài nhưng vẫn đảm bảo sự cân đối trong không gian. Đối với những phòng thờ từ đường, kích thước chiều sâu 1,57 m là một kích thước được nhiều gia đình lựa chọn để thiết kế phía trên có ngai thờ, đỉnh đồng và các vật phẩm thờ cúng.
Thiết kế ngai thờ và các cấp bàn thờ
Ở phía trên bàn thờ, gia đình anh khách lựa chọn một cỗ ngai trụ đục rồng. Đây là mẫu ngai được làm theo hình thức giống với ngai cổ mà các cụ ngày xưa thường sử dụng.
- Chiều ngang ngai thờ: 56 cm
- Chiều sâu ngai thờ: 42 cm
- Chiều sâu phần chân ngai được tính toán để cân đối với cấp bàn thờ.
Phần chân ngai được thiết kế nằm gần sát với mép ngoài của bàn để tạo sự cân đối. Với phần cấp phía dưới, em Linh thiết kế mặt phủ bì là 81 phân, còn mặt sử dụng khoảng 39 phân. Anh khách đã có sẵn một bộ đỉnh đồng cao 68, vì vậy cấp này được tính toán với mặt sử dụng khoảng 39 phân để khi đặt đỉnh đồng lên phía trên vẫn có khoảng không gian thoải mái. Riêng phần mặt chính của bàn thờ có chiều sâu 1,57 m. Sau khi bố trí cấp 2 rộng 81 phân thì phần phía ngoài vẫn còn khoảng 76 phân để đặt các vật phẩm như:
- Bát hương.
- Mâm bồng.
- Các vật phẩm thờ cúng khác.
Với diện tích này, gia đình có thể bài trí khá thoải mái, đặc biệt phù hợp với gia đình có nhiều ngày giỗ, lễ Tết hoặc không gian nhà thờ họ cần nhiều vị trí để đặt lễ vật.
Thiết kế bàn công đồng bên ngoài bàn thờ chính
Ngoài bàn thờ chính ở gian giữa, đồ thờ Canh Nậu còn thiết kế thêm một chiếc bàn công đồng ở phía bên ngoài. Đây là mẫu bàn phù hợp với những gia đình có không gian rộng, đặc biệt là nhà thờ họ, nơi thường xuyên có các dịp giỗ chạp, lễ Tết và các thành viên trong dòng họ cùng về quây quần. Bàn công đồng được thiết kế để đặt lễ vật, mâm cơm cúng và các đồ lễ bên ngoài, giúp cho việc bài trí trong những dịp quan trọng được thuận tiện hơn. Chiều cao của bàn công đồng được làm thấp hơn so với bàn thờ chính bên trong. Chiếc bàn này được thiết kế với chiều cao 1,07 m và chiều dài tương xứng với bàn chính. Khi nhìn tổng thể, hai chiếc bàn sẽ tạo thành dạng bàn giật cấp, vừa đảm bảo thẩm mỹ vừa tạo khoảng không gian để đi lại xung quanh.
- Bàn thờ chính đặt ở vị trí trung tâm gian giữa.
- Bàn công đồng đặt phía ngoài để bài trí lễ vật, mâm cơm cúng.
- Khoảng trống xung quanh được giữ lại để việc đi lại và thắp hương được dễ dàng.
Phần mặt chính của bàn thờ được thiết kế với chiều cao 1,17 m. Tổng chiều cao phủ bì của chiếc bàn ba cấp là 1,57 m, mỗi cấp cao khoảng 20 phân.
Thiết kế bàn thờ hai gian bên trong không gian phòng thờ từ đường
Bên cạnh gian chính giữa là khu vực được gia đình anh khách đầu tư và chú trọng nhiều nhất thì hai gian bên cũng được đồ thờ Canh Nậu tính toán thiết kế sao cho cân đối với tổng thể không gian phòng thờ từ đường ba gian. Đối với hai gian bên, diện tích chiều ngang mỗi bên còn khoảng 1,06 m. Đây là khoảng không gian đã được tính toán khá sát với kết cấu thực tế của nhà. Khoảng cách từ tường ra phía bên ngoài cũng còn rất rộng, tương đương với gian chính giữa là khoảng 1,76 m. Với diện tích như vậy, em Linh thiết kế hai chiếc bàn thờ bên với kích thước nhỏ gọn hơn để phù hợp với từng gian nhưng vẫn đảm bảo sự đồng bộ với bàn thờ chính.
- Chiều ngang bàn thờ hai gian bên: 97 cm.
- Chiều sâu bàn thờ: 87 cm.
- Mẫu thiết kế: án gian thờ triện sen.
Tuy nhiên, trong quá trình khảo sát thực tế, có một vị trí mà gia đình cần đặc biệt lưu ý đó chính là phần đĩa đá chân cột. Đây là chi tiết ảnh hưởng trực tiếp đến kích thước bàn thờ hai bên. Theo như phương án ban đầu, em Linh và anh khách dự kiến làm chiếc bàn này với chiều sâu chỉ khoảng 67 phân. Nhưng sau khi lên đo thực tế thì nếu làm đúng kích thước đó, phần chân bàn sẽ bị vướng vào đĩa đá ở chân cột.
Qua kiểm tra thực tế:
- Từ tường ra đến tim cột quân đã khoảng 60 phân.
- Phần đĩa đá chân cột thường nhô ra khoảng 10 đến 12 phân.
- Nếu làm bàn sâu 67 phân thì phần chân bàn sẽ nằm lên trên vị trí đĩa đá, gây khó khăn khi kê đặt.
Vì vậy, em Linh đã trao đổi lại với anh khách và đưa ra phương án điều chỉnh chiều sâu bàn từ 67 phân lên 87 phân.
“Khi khảo sát thực tế, việc tính toán lại kích thước bàn thờ theo đúng vị trí cột, đĩa đá sẽ giúp bàn được kê chắc chắn, đồng thời tạo thêm diện tích bài trí các vật phẩm thờ cúng.”
Với kích thước mới này, chiếc bàn vừa tránh được phần đĩa đá ở chân cột, vừa có thêm diện tích để bài trí các vật phẩm như:
- Đĩa hoa quả phía trước.
- Bài vị phía sau.
- Bát hương ở vị trí trung tâm.
Nhờ vậy, phần mặt bàn rộng hơn, việc bài trí cũng thoải mái hơn mà vẫn đảm bảo theo kích thước phong thủy số đỏ ban.
