Án gian thờ và sập thờ là hai kiểu bàn thờ được lựa chọn theo diện tích và cách bài trí của từng không gian. Án gian thờ có kiểu dáng gọn, đường nét nhẹ nhàng, thuận tiện lau chùi và mức giá dễ tiếp cận. Sập thờ nổi bật với kích thước lớn, kết cấu bề thế, các tích chạm như Tứ Linh tạo vẻ uy nghi cho gian thờ. Mỗi kiểu đều mang một sắc thái riêng, đồng thời thể hiện lòng thành kính và truyền thống uống nước nhớ nguồn của gia chủ.
Nên làm án gian thờ hay sập thờ
Nhiều gia đình cân nhắc giữa án gian thờ và sập thờ để chọn mẫu cân đối với khu vực thờ cúng. Quyết định thường dựa vào diện tích phòng, số lượng đồ thờ và phong cách mong muốn. Án gian thờ có kết cấu gọn, kiểu dáng thanh thoát, ít họa tiết nên việc lau chùi cũng đơn giản hơn. Kích thước nhỏ giúp án gian thờ dễ bố trí trong chung cư, nhà phố hoặc những phòng thờ có diện tích giới hạn.
Sập thờ lại tạo cảm giác bề thế, trang nghiêm và sang trọng, thích hợp với phòng thờ rộng, nhà thờ họ hoặc không gian đền chùa. Chân sập thường cao từ 18 đến 26 cm, kết cấu chắc chắn, kết hợp các tích chạm thủ công như Mai Điểu, Tứ Linh, Song Long Chầu Nguyệt. Chiều dài thường từ 2 m trở lên, chiều cao khoảng 1,17–1,27 m, tạo mặt bằng rộng để bày đỉnh đồng, ngai thờ, bát hương, mâm bồng cùng các đồ tế tự. Án gian thờ có chân thấp từ 10 đến 18 cm, hoa văn tiết chế, giữ mặt bàn thông thoáng để đặt bát hương, mâm bồng, cốc nước và những vật phẩm cơ bản. Sập thờ có mặt bàn rộng, kết cấu nặng và chắc, thuận lợi khi cần bày biện trong các dịp lễ, Tết hoặc kết hợp bàn cơm. Đổi lại, kích thước lớn khiến sập thờ chiếm nhiều diện tích và khó đưa vào phòng nhỏ.
Gợi ý mẫu bàn thờ đẹp chuẩn phong thủy:
Bộ sưu tập hình ảnh thực tế
Án gian thờ có ưu thế về kích thước linh hoạt, dễ lau chùi và tiết kiệm diện tích. Khi lựa chọn, nên căn cứ số lượng vật phẩm cần bày, diện tích phòng và phong cách tổng thể. Phòng rộng, cần vẻ uy nghi cùng mặt bàn lớn để bày nhiều đồ thờ thì sập thờ là lựa chọn đáng cân nhắc. Với khu vực thờ nhỏ, án gian thờ giúp bố trí gọn gàng hơn. Kích thước số cấp, chiều cao, chiều rộng và chất liệu cũng được thay đổi theo số đo thực tế. Sập thờ thường có độ rảnh hai bên khoảng 12–15 cm tạo dáng mềm mại; án gian thờ thường giữ dáng vuông, ít khe rãnh nên lau chùi đơn giản hơn.
Khi kê song song 2 bàn thờ Phật và gia tiên, mỗi bàn dài 1,76 m, sâu 1,55 m sẽ tạo bố cục cân đối với phòng rộng từ 5 m trở lên. Chân sập thường chọn 24 cm; với không gian lớn có thể chọn 26–30 cm để tổng thể cân xứng. Cổ bàn thờ dày 5 phân tạo cảm giác chắc khỏe, còn dạ bàn dày 10 phân, làm liền khối, không ghép nối giúp kết cấu ổn định. Án gian thờ thường dùng chân 10–18 cm với kiểu dáng đơn giản, dễ bố trí. Bao loan tạo sự kín đáo và cân đối; nếu yêu thích phong cách tối giản, phần bao loan có thể lược bỏ. Chất liệu gỗ, độ dày từng bộ phận và kỹ thuật mộng đóng vai trò quan trọng đối với kết cấu bàn thờ. Với gỗ hương đá, gỗ gõ đỏ hoặc gỗ gụ nguyên khối, nên kiểm tra kỹ từ mặt bàn, thang xà đến chân bàn để nhận biết chất gỗ. Khuôn 5 phân, ván mặt 2 phân và vai bàn 6 phân tạo kết cấu chắc chắn. Với sập thờ tam cấp, cuốn thư dài 1,97 m, cao 87 cm kết hợp đôi câu đối tạo bố cục cân đối; dây treo lõi điện bọc dù, màu sơn cánh gián sáng cùng hoa văn truyền thống làm tổng thể thêm trang trọng. Mặt bàn gồm 2 bậc: bậc trên rộng 47 cm đặt cỗ khám đỉnh thờ, bậc dưới cao 35 cm đặt bộ đỉnh, tạo điểm nhấn rõ ràng cho gian thờ.
