Tư Vấn Sập Thờ Tứ Linh Gỗ Hương Đá Cho Con Trưởng Theo Phong Tục Gia Đình

Anh khách là con trưởng trong gia đình, hiện sinh sống và làm ăn ở nước ngoài nên liên hệ đồ thờ Canh Nậu nhờ tư vấn và hoàn thiện một bộ sập thờ Tứ Linh gỗ hương đá tương xứng với điều kiện thờ tự của gia đình. Điều anh quan tâm nhất là mẫu sập thờ phải đúng phong tục quê hương Nam Đàn, Nghệ An và nhận được sự đồng thuận của các cụ ở quê trước khi hoàn thiện.

Con trưởng tại Nam Đàn Nghệ An nên chọn mẫu sập thờ nào?

Qua trao đổi, anh chia sẻ bản thân là con trưởng trong gia đình nhưng không giữ vai trò trưởng ngành hay trưởng chi. Vì vậy, nhiều ý kiến cho rằng anh có thể cân nhắc các mẫu như vua sập thờ, sập thờ Mai Điểu hoặc sập thờ Tứ Linh. Sau khi nhận hình ảnh từng mẫu, anh gửi về quê để các cụ xem xét theo phong tục địa phương.

Sau khi bàn bạc, các cụ thống nhất gia đình nên đặt sập thờ Tứ Linh. Theo phong tục tại khu vực Nam Đàn, nhiều gia đình có con trưởng thường bài trí mẫu sập thờ mang họa tiết Tứ Linh. Anh quyết định làm theo mong muốn của các cụ bởi bản thân đang ở nước ngoài, mong muốn bàn thờ khi hoàn thiện sẽ khiến mọi người trong gia đình đều yên lòng.

Kích thước sập thờ Tứ Linh theo diện tích phòng thờ 2,80 m

Sau khi thống nhất mẫu sập thờ, phần tiếp theo là tính toán kích thước theo diện tích phòng thờ. Gian thờ của gia đình có 1 bên giáp cầu thang, 1 bên giáp tường, bố cục tương tự kiểu phòng thờ hậu lâu. Chiều ngang từ tường tới cầu thang là 2,80 m.

Dựa trên kích thước thực tế, sập thờ được hoàn thiện với chiều ngang 2,17 m. Theo dự định lâu dài, anh còn muốn treo thêm bộ cuốn thư câu đối, vì vậy kích thước mặt ngang cần chừa khoảng trống hợp lý để sau khi lắp cuốn thư vẫn cân đối với tổng thể phòng thờ.

Ngôi nhà trước đây xây bàn thờ bê tông theo kiểu bàn thờ treo. Sau khi lắp sập thờ mới, gia đình sẽ tháo bỏ bàn thờ cũ, hoàn thiện lại phần vách phía sau rồi mới tiếp tục đặt làm cuốn thư câu đối.

Khi xác định kích thước bàn thờ, cần tính luôn phương án bài trí cuốn thư câu đối, lục bình hoặc những hạng mục dự định bổ sung về sau để tổng thể gian thờ luôn cân xứng.

Một trường hợp khác cũng là con trưởng tại Nghệ An có gian thờ rộng khoảng 3 m, mong muốn bài trí cả sập thờ Tứ Linh, đôi lục bình và cuốn thư câu đối. Với diện tích đó, nếu đặt lục bình sát hai bên sập thờ thì khoảng trống dành cho cuốn thư sẽ bị thu hẹp, tổng thể thiếu cân đối. Phương án hợp lý là đặt đôi lục bình ra phía ngoài để khoảng không phía sau đủ rộng treo cuốn thư câu đối.

Kích thước chi tiết sập thờ Tứ Linh gỗ hương đá

Sập thờ hoàn thiện có chiều ngang 2,17 m, chân bản 28 cm. Nếu làm chân bản 24 hoặc 26 thì phủ bì sẽ giảm đi vài centimet, còn với chân bản 28, phủ bì đạt khoảng 2,45 m. Bản chân lớn khiến tổng thể sập thờ bề thế, vững chãi và cân xứng với không gian rộng.

Chiều cao trần nhà khoảng 3,8 - 3,9 m, vì vậy sau khi treo thêm cuốn thư câu đối, tổng thể gian thờ vẫn rất hài hòa.

Gia đình chọn bàn thờ nhị cấp. Theo chia sẻ từ các cụ tại quê nhà, con trưởng trong gia đình nên bài trí bàn thờ 2 cấp. Ngay từ đầu, anh dự định đặt đỉnh đồng ở cấp trên, nhưng sau khi tham khảo ý kiến các cụ, anh quyết định đặt thêm ngai thờ kiểu cổ. Mẫu được chọn là ngai trụ.

1. Chiều sâu bàn thờ: 1,37 m.
2. Cấp trên rộng: 38 cm.
3. Ngai trụ đặt vừa vặn trên cấp trên.
4. Đỉnh đồng cao khoảng 65 - 70 cm vẫn còn khoảng trống rộng rãi.
5. Khoảng mặt bàn phía ngoài còn gần 1 m để bài trí đồ thờ.

Gia đình thờ 3 bát hương. Ngoài bát hương còn có chóe nước, mâm bồng và bộ gốm sứ nên mặt bàn được làm rộng để sắp xếp gọn gàng.

Phía dưới bố trí thêm bàn cơm. Theo dự định của gia đình, những dịp giỗ chạp hoặc lễ tết sẽ đặt mâm cơm cúng tại bàn cơm phía dưới, còn mặt sập thờ phía trên chỉ bày hoa, quả và lễ vật.

Cấu tạo sập thờ Tứ Linh gỗ hương đá

Chiều cao sập thờ được hoàn thiện ở mức 1,27 m. Trước gian thờ đặt bộ ghế Minh Đào nên gia chủ mong muốn bàn thờ cao hơn thông thường để khi ngồi nhìn lên tổng thể trở nên uy nghi và cân đối với chiều cao của ngôi nhà.

Sập thờ đặt cố định nên toàn bộ kết cấu đều được gia công dày dặn.

• Dạ tiền liền khối dày 10 cm.
• Hổ phù ghép thêm gỗ cùng cây dày 7 cm tạo điểm nổi bật ở chính giữa.
• Long, Ly, Quy, Phượng đều chạm trên khối gỗ dày 10 cm.
• Hoa văn bong kênh, chạm sâu và tỉ mỉ.

Hai bên hông với chiều sâu 1,37 m được bổ sung thêm 2 con lân. Nếu chiều sâu chỉ khoảng 1,27 m thì khu vực đó chỉ đủ bố trí mây chầu, còn chiều sâu lớn hơn sẽ có khoảng trống để chạm thêm linh vật, làm tổng thể cân xứng hơn.

Chân sập bản 28 cm ghép bằng mộng sập chắc chắn. Phần mặt bàn gồm khuôn dày 6 cm, ván mặt dày 3 cm, ghép kiểu ván lá đôi. Cấp trên dùng khuôn 5 cm, ván 2 cm.

Toàn bộ sập thờ hoàn thiện từ 100% gỗ hương đá, hoàn thiện đồng bộ bằng gỗ.

Theo kinh nghiệm thực tế, điều quan trọng không nằm ở việc chọn mẫu nào mà nằm ở phong tục của từng địa phương và ý kiến của các cụ trong gia đình. Trước khi đặt làm sập thờ, con trưởng nên trao đổi với các bậc cao niên để thống nhất mẫu sập thờ, cách bài trí và hình thức thờ tự, từ đó hoàn thiện không gian thờ cúng đúng mong muốn của cả gia đình.