1. Số lượng đũa thờ trên mâm cỗ
“trần sao âm vậy”, mâm cỗ dâng lễ trên bàn được sắp xếp tương tự như mâm cỗ trần gian nhưng có sự chắt lọc về ý biểu tượng và nghi lễ. Trong đó, giá để đũa thờ là chi tiết nhỏ nhưng mang tượng trưng sâu sắc. Giá đũa được bày 5 đôi tượng trưng ngũ hành: Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ biểu hiện cho sự cân bằng, hòa hợp của vũ trụ và âm dương. Nhiều người lầm tưởng rằng 5 đôi đũa tượng trưng 5 đời trong gia tộc là chưa chính xác. Trong nghi lễ, con số 5 mang ý biểu tượng của ngũ hành chứ không dùng để đếm đời hay thế hệ.
2. Sự khác nhau giữa các vùng miền về số lượng đôi đũa
Các vùng miền có sự khác biệt nhẹ trong sắp đặt số lượng đũa trên giá thờ:- Một vài phương án trường hợp địa phương đồng bằng Bắc Bộ: thường đóng 5 đôi đũa tượng trưng mâm cỗ 5 người và ngũ hành.
- Vài xã ven sông (như khu vực ven sông Hồng, sông Đáy): lại chỉ bày 4 đôi có do quan niệm “tứ phương hội tụ” hoặc để vốn dĩ thuộc về không gian linh thiêng của số chén bát truyền thống của vùng.
- Nhiều nơi chuyển sang bày 6 đôi đũa – vốn được định danh là chuẩn mới vừa vặn với tinh thần của mâm cỗ 6 người đảm bảo cân đối và thuận mắt hơn khi bài trí trên mâm tròn hoặc bàn thờ.
Album ảnh trong bài: Vì sao giá đũa thờ thường bày 5 đôi
3. Ý nghĩa bày 5 đôi đũa
Số lẻ (như 5) được coi là số sinh khơi nguồn cát tường cùng hạnh phúc. Bày 5 đôi đũa không tương ứng với ngũ hành – ngũ nhạc – ngũ vị mà khắc sâu mong muốn hài hòa giữa con người với đất trời, âm với dương. Cỗ 5 người tượng trưng sự đủ đầy, trọn vẹn nhưng không dư thừa vừa vặn với tinh thần của tinh thần “kính nhi viễn chi” trong tế tự – tức là thành kính mà vẫn giữ sự chừng mực không phô trương. Bạn tùy ý bày trí nhiều hơn 5 đôi đũa tùy vào:- Phong tục từng địa phương,
- Số lượng chén bát và vị thần, tổ tiên được thờ,
- Tính chất của buổi lễ (lễ chính, lễ vọng, giỗ, kỵ hay cúng lễ hội).
4. Vị trí bày giá đũa thờ trên mâm cỗ
Tùy từng lễ nghi, giá đũa thừa sức đặt tại:- Giường Cầu – nơi bày mâm chính thường trong các lễ tế lớn.
- Thực Án – bàn bày lễ vật chính trong cúng tổ tiên tại gia.
