người đại diện gia tộc [trưởng họ] có thẩm quyền gì
Trưởng họ không dừng ở giữ vai trò chủ lễ hơn nữa gánh vác trách nhiệm hàng đầu trong việc gìn giữ và phát huy nếp nhà, đạo lý cùng chuẩn mực ứng xử trong gia tộc. Từ xưa, trưởng họ luôn là chỗ dựa tinh thần, người đứng đầu dòng họ cả về vai trò lẫn trách nhiệm vun đắp đạo đức, nét đẹp nhân văn, thuần phong mỹ tục và sự gắn bó giữa các thành viên. Người trưởng họ cần có đạo đức tốt, tư duy sáng suốt và khả năng điều hành, nhận được sự tín nhiệm từ họ tộc, làm tấm gương cho con cháu noi theo, định hướng lớp trẻ giữ gìn nề nếp gia tộc, sống đúng đạo lý và biết kính trên nhường dưới.
Trưởng họ chủ trì các nghi thức hiếu kính
Bên cạnh việc dạy dỗ con cháu, trưởng họ còn đảm nhận vai trò chủ trì các lễ cúng tưởng nhớ trong những dịp như giỗ tổ, lễ Tết hoặc ngày tưởng niệm tổ tiên. Việc tổ chức các lễ cúng không hạn chế giữ gìn đạo lý gia tộc bên cạnh đó là cầu nối tiếp nối đạo nghĩa và sự tri ân, giúp tăng sự gắn bó giữa các thành viên trong dòng họ. Ngoài ra, trưởng họ còn có trách nhiệm biên soạn, ghi chép và lưu giữ gia phả, cập nhật thông tin đáng chú ý về các thành viên như ngày sinh, ngày mất và công lao của từng người. Gia phả giúp con cháu hiểu rõ nguồn cội, quá trình phát triển của dòng họ và ghi nhớ công lao tổ tiên.
Trưởng họ chủ trì lễ giỗ, lễ Tết và các đẳng cấp cầu mong tổ tiên phù hộ.
Trưởng họ giúp quản lý mộ phần và công tác thờ cúng
Trưởng họ còn phụ trách việc chăm sóc mộ phần tổ tiên, giữ sự quy củ trong công tác thờ cúng và lưu giữ những lòng hướng thiện vẹn toàn của gia tộc. Họ quản lý nhà thờ tổ – địa điểm diễn ra các lễ cúng lớn của dòng họ, bảo đảm vẻ thiêng liêng và nề nếp. Một nhiệm vụ khác của trưởng họ là ghi nhận các việc làm tốt của thành viên trong gia tộc để làm gương cho con cháu, chạy song song nhắc nhở những điều chưa phù hợp để hậu duệ rút kinh nghiệm, từ đó giữ gìn kỷ cương và nề nếp trong dòng họ.
Trưởng họ ghi chép, bảo quản gia phả, ghi chép thông tin đáng chú ý của gia họ.
Trưởng họ còn là cầu nối giữa các chi họ, giúp các thành viên hiểu rõ lịch sử, nguồn cội và di sản tinh thần của gia tộc, qua đó tăng sự gắn bó và hòa thuận giữa các chi họ và con cháu trong nhà. Như vậy, vai trò của người trưởng họ không chỉ mang tính dừng ở việc chủ trì lễ cúng còn thêm là chỗ dựa về đạo đức, nề nếp gia phong và sự đoàn kết. Họ đảm nhận việc quản lý gia phả, chăm lo mộ phần, ghi nhận việc tốt và định hướng con cháu, giúp dòng họ ngày càng bền vững và gắn bó lâu dài.
